Các kiểu cặp da công sở: cặp hộp khung cứng, cặp mềm, cặp bác sĩ và cặp kẹp nách

Cặp da công sở có bốn kiểu chính: cặp hộp khung cứng mở như một chiếc hộp, cặp da mềm có khoá kéo hoặc nắp gập, cặp bác sĩ có khung kim loại ở miệng mở rộng ra như chiếc chậu, và cặp kẹp nách mỏng không quai. Chúng khác nhau ở bộ khung, cách mở, sức chứa và mức trang trọng; hiểu cấu tạo giúp bạn biết chiếc cặp nào chịu được cách mình làm việc.

Tên gọi các kiểu cặp ở Việt Nam khá lộn xộn: cùng một chiếc túi có nơi gọi cặp, có nơi gọi túi xách tay, có nơi gọi cặp tài liệu. Bài này dùng cấu tạo làm tiêu chí phân loại, đi qua từng kiểu, rồi bàn những bộ phận chung của mọi chiếc cặp: khung, đáy, quai, khoá và cách nhận ra cặp làm kỹ.

Cặp hộp khung cứng: chiếc hộp đứng có quai

Cặp hộp khung cứng có thân là một cái hộp chữ nhật, khung bên trong bằng gỗ ép, nhựa cứng hoặc kim loại, mặt ngoài bọc da. Cặp mở bằng bản lề dọc một cạnh dài, nắp lật lên giống mở vali, hai khoá bấm hoặc khoá số ở mép trước. Bên trong thường có ngăn kẹp giấy ở nắp, ngăn bút, ngăn danh thiếp. Tên gọi quốc tế attaché case thường được giải thích là từ chữ attaché chỉ nhân viên ngoại giao, những người hay mang giấy tờ trong loại cặp này.

Ưu điểm lớn nhất là bảo vệ giấy tờ tuyệt đối phẳng, không gập góc, và tạo vẻ trang trọng tối đa. Cặp đứng vững trên sàn, đặt lên bàn mở ra như một bàn làm việc nhỏ. Nhược điểm là nặng ngay cả khi rỗng, không co giãn: sức chứa cố định, thêm một cuốn sổ dày cũng có thể không đóng được. Cặp chỉ cầm tay, không đeo vai, nên hợp với người đi ô tô và di chuyển quãng ngắn.

Khi mua, kiểm bản lề có chạy êm, không lỏng, khoá có bật dứt khoát, mép bọc da ở các góc có may kín hay chỉ dán keo. Góc cặp hộp là chỗ va đập nhiều nhất, nên có bọc kim loại hoặc da gấp hai lớp. Ở khí hậu nóng ẩm, khung gỗ ép dưới lớp da có thể phồng nếu cặp bị ướt lâu; khung nhựa hoặc kim loại ít lo chuyện này hơn.

Cặp da mềm: kiểu đa dụng nhất

Cặp da mềm không có khung cứng toàn thân; phom được giữ bằng chính độ dày của da, cộng thêm tấm đệm ở mặt trước, mặt sau và đáy. Có hai biến thể chính: khoá kéo chạy dọc đỉnh cặp, và nắp gập phủ xuống mặt trước có khoá cài. Phần lớn cặp mềm có quai cầm ngắn và dây đeo vai tháo được, một số có thêm dải luồn ở mặt sau để gắn vào cần kéo vali.

Cặp mềm co giãn hơn cặp hộp, chứa được laptop tới 14–15 inch tuỳ cỡ, hồ sơ, sạc và vài món cá nhân. Nó nhẹ hơn, đeo được vai, nên hợp với cả người đi xe máy lẫn đi ô tô. Mức trang trọng phụ thuộc vào da và phần cứng: da trơn, màu đậm, phần cứng nhỏ thì đứng ngang cặp hộp ở hầu hết dịp; da dập vân thô, nhiều túi ngoài thì xuống mức công sở thường ngày.

Điểm yếu của cặp mềm là mất phom khi bị nhồi quá tải hoặc để lâu không có đồ bên trong. Một chiếc cặp mềm làm kỹ có tấm đệm đáy cứng, đường viền gân ở các cạnh giúp cặp đứng thẳng. Ấn nhẹ vào mặt cặp rỗng: cặp tốt có độ đàn hồi, trở lại phom ngay; cặp kém lõm vào và giữ vết lõm.

Cặp bác sĩ: miệng khung mở rộng

Cặp bác sĩ có một khung kim loại chạy quanh miệng cặp. Khi mở, khung tách ra hai bên, miệng cặp mở rộng hết cỡ như một chiếc chậu, nhìn thấy toàn bộ đồ bên trong. Đáy rộng, phẳng, thân phình. Kiểu túi này thường được truy về túi Gladstone ở Anh thế kỷ mười chín, mang tên một chính khách thời đó, và từng là túi quen thuộc của bác sĩ đi khám tại nhà vì dụng cụ để trong túi dễ thấy, dễ lấy.

Ngày nay cặp bác sĩ là kiểu cặp mang vẻ cổ điển, hợp với người thích phong cách xưa, thợ thủ công, người làm nghề sáng tạo. Nó chứa được nhiều đồ cồng kềnh hơn cặp mềm cùng cỡ ngoài, rất tiện cho máy ảnh, ống kính, dụng cụ nhỏ. Với hồ sơ giấy phẳng và laptop, cặp bác sĩ kém tiện hơn vì không có vách ngăn đứng tốt.

Khung miệng là bộ phận quyết định chất lượng. Khung thép có lò xo khoá giữ ở vị trí mở và đóng chắc; khung kém sẽ lỏng sau một thời gian, miệng cặp tự há ra. Mở đóng khung nhiều lần khi mua, nghe tiếng bật, xem đường may giữ khung với da có chắc không. Cặp bác sĩ thường nặng vì khung kim loại và da dày, tính điều này nếu bạn phải mang đi bộ nhiều.

Cặp kẹp nách và bìa da: mỏng nhất, trang trọng kiểu khác

Cặp kẹp nách, bìa da hồ sơ, hay folio là chiếc cặp mỏng, thường không có quai, mở bằng khoá kéo chạy ba cạnh hoặc nắp gập. Nó chứa được máy tính bảng, laptop rất mỏng, tập giấy và vài cây bút. Kiểu cặp này được cầm tay hoặc kẹp dưới cánh tay, hợp với những cuộc họp ngắn trong cùng toà nhà, những buổi gặp mà người dự chỉ cần một tập tài liệu.

Ưu điểm là nhẹ, gọn, không làm nhăn áo vest, đặt trên bàn họp trông ngăn nắp. Nhược điểm là không mang được sạc, ví, điện thoại một cách gọn gàng, không chịu được mưa khi đi ngoài trời, và kẹp nách lâu thì mỏi. Nhiều người dùng cặp kẹp nách như một món phụ: đặt trong cặp lớn hoặc balo khi di chuyển, rút ra khi vào phòng họp.

Khi chọn, chú ý độ cứng hai mặt bìa: bìa có tấm đệm cứng giữ giấy phẳng và bảo vệ máy; bìa mềm quá thì giấy gập góc. Khoá kéo ba cạnh cần chạy trơn quanh góc. Da trơn màu đen, nâu đậm, xanh navy hợp nhiều dịp nhất; da có hoạ tiết dập nổi lớn ít hợp phòng họp trang trọng.

Đối chiếu bốn kiểu cặp

Bảng dưới đặt bốn kiểu cạnh nhau theo những tiêu chí người đi làm hay cân nhắc khi chọn:

Nếu chỉ có một chiếc cặp, cặp da mềm có dây đeo tháo được là lựa chọn ít rủi ro nhất. Cặp hộp và cặp bác sĩ là chiếc thứ hai cho người có nhu cầu riêng; cặp kẹp nách là món phụ trợ. Muốn xem tận tay cả bốn kiểu, so độ dày da và cách làm khung, có thể tìm xưởng và cửa hàng đồ da theo tỉnh trong danh bạ túi xách của trang.

Chọn kiểu cặp theo nghề và nhịp làm việc

Luật sư, công chứng, nhân viên pháp chế. Mang nhiều hồ sơ giấy, cần giữ phẳng và kín, thường gặp khách và cơ quan. Cặp da mềm có ngăn tài liệu rộng là chiếc chính; cặp hộp hợp những ngày ra toà hoặc ký kết. Màu đen, nâu rất đậm, khoá kéo đỉnh để giấy tờ không lộ.

Nhân viên kinh doanh, tư vấn đi gặp khách. Di chuyển nhiều, đổi phương tiện liên tục, mang laptop, tài liệu giới thiệu, mẫu nhỏ. Cặp da mềm có dây đeo, nhẹ, có dải luồn cần kéo vali nếu hay đi công tác. Cặp kẹp nách là món phụ để mang vào những cuộc gặp ngắn.

Kỹ sư, kiến trúc sư. Bản vẽ khổ lớn không vừa cặp nào; thường mang laptop, sổ phác thảo, thước, bút. Cặp mềm cỡ lớn hoặc cặp bác sĩ chứa đồ cồng kềnh tốt; da dập vân hoặc canvas viền da chịu bụi công trường hơn da trơn.

Giảng viên, giáo viên. Mang giáo án, tập bài chấm, máy tính, đôi khi cả bút dạ và dây nối máy chiếu. Cặp mềm nhiều ngăn, nhẹ, đáy có chân đế vì hay đặt xuống sàn lớp học. Mức trang trọng vừa phải là đủ.

Quản lý cấp cao, người thường dự họp trang trọng. Mang ít đồ, phần lớn tài liệu trên máy. Cặp da mỏng hoặc cặp hộp cho những dịp lớn, cặp kẹp nách cho họp nội bộ. Ở vị trí này, chiếc cặp sạch sẽ, mép da còn nguyên quan trọng hơn kiểu dáng.

Những bộ phận chung cần kiểm ở mọi chiếc cặp

Đáy và chân đế. Cặp được đặt xuống sàn, xuống ghế, xuống sàn xe hằng ngày. Đáy nên có tấm đệm cứng bên trong và bốn chân đế kim loại hoặc da dày bên ngoài để mặt da không chạm trực tiếp mặt đất. Cặp không có chân đế mòn đáy nhanh và ngấm nước khi đặt xuống sàn ướt.

Quai cầm. Quai tốt được cuộn từ da nhiều lớp, có lõi bên trong, may kín mép, cầm tròn tay. Quai dẹt một lớp da mỏng sẽ cứa vào tay khi cặp nặng. Chỗ quai gắn vào thân cần tấm da gia cố phía trong và kim loại chắc.

Khoá kéo và khoá cài. Khoá kéo kim loại cỡ lớn chạy êm quanh góc, đầu khoá có tay kéo bằng da dễ cầm. Khoá cài, khoá bấm cần bật dứt khoát và không lung lay. Khoá số chỉ có giá trị khi cơ cấu bên trong làm tốt; khoá số rẻ là bộ phận hỏng sớm nhất.

Mép da. Mép cắt của da được mài, nhuộm hoặc sơn kín, không lộ thớ xơ. Mép sơn nhiều lớp đều màu, không nứt, không lem. Mép gấp và may thì đường gấp phẳng, không nhăn.

Lót và ngăn. Lót may chứ không dán, chỗ mép lót có viền. Ngăn máy có đệm, ngăn hồ sơ đứng được, ngăn nhỏ có khoá kéo cho đồ giá trị.

Câu hỏi thường gặp

Cặp hộp khung cứng còn hợp thời không?

Cặp hộp vẫn được dùng ở những môi trường rất trang trọng và những nghề cần mang giấy tờ phẳng, có khoá. Với phần lớn công sở hiện nay, nơi laptop thay cho hồ sơ giấy, cặp da mềm thực tế hơn. Cặp hộp hợp làm chiếc thứ hai cho những dịp đặc biệt.

Cặp bác sĩ có dùng đi làm văn phòng được không?

Được, nhất là ở môi trường thoải mái hoặc sáng tạo. Cặp bác sĩ đựng được nhiều đồ, mở rộng dễ tìm, nhưng không giữ giấy phẳng tốt và nặng. Nếu ngày nào cũng mang laptop và hồ sơ, nên chọn loại có thêm vách đệm đứng bên trong.

Cặp da mềm bị xẹp phom thì có làm lại được không?

Một phần. Nhồi giấy vào cặp khi cất, để cặp đứng thẳng ở chỗ khô, phom có thể hồi lại nếu da chưa gãy nếp. Nếu tấm đệm bên trong đã mềm hoặc gãy, thợ đồ da có thể mở lót và thay đệm mới. Da gãy nếp sâu thì không phục hồi hoàn toàn.

Cặp có khoá số có an toàn hơn không?

Khoá số ngăn người khác mở nhầm hoặc tò mò mở cặp, nhưng không ngăn được người cố tình. Với cặp da, kẻ gian có thể rạch thân cặp. An toàn phụ thuộc chủ yếu vào việc giữ cặp bên người. Khoá số hợp với người cần quy trình giữ giấy tờ nội bộ.

Nên chọn cặp nắp gập hay khoá kéo đỉnh?

Nắp gập cho vẻ cổ điển, mở nhanh, nhưng phần đỉnh cặp hở hai bên nắp nên nước mưa và bụi có thể lọt vào. Khoá kéo đỉnh kín hơn, an toàn hơn chỗ đông người, nhưng mở chậm hơn. Người đi xe máy dưới mưa thường hợp với khoá kéo hơn.

Cặp da nặng bao nhiêu là nặng?

Không có con số chuẩn, nhưng hãy cầm thử cặp rỗng rồi cộng trọng lượng laptop, sạc và hồ sơ của mình. Nếu tổng nặng tới mức mỏi tay sau vài phút xách, chiếc cặp đó không hợp để mang đi bộ hằng ngày. Cặp da dày, khung kim loại thường nặng hơn hẳn cặp vải.