Túi không cần cùng màu với giày và thắt lưng, nhưng ba món nên có ít nhất một điểm chung: cùng màu, cùng chất liệu, hoặc cùng tông kim loại ở khoá. Đồng bộ cả ba (cùng màu, cùng da) cho vẻ trang trọng, cổ điển; đồng bộ hai món và để món thứ ba lệch cho vẻ hiện đại; lệch cả ba chỉ đẹp khi có một yếu tố khác nối chúng lại, chẳng hạn cùng độ bóng hoặc cùng họ màu.
Quy tắc "túi phải cùng màu giày" đến từ chuẩn mực trang phục trang trọng ở phương Tây nửa đầu thế kỷ trước, khi người ta có ít phụ kiện và các bộ phụ kiện thường được bán thành bộ. Ngày nay quy tắc này không còn bắt buộc, nhưng hiểu lý do của nó giúp bạn biết lúc nào nên theo, lúc nào nên phá.
Vì sao túi, giày và thắt lưng được nhìn như một nhóm
Trong một bộ đồ, ba món phụ kiện da thường nằm ở ba điểm cách đều nhau trên cơ thể: thắt lưng ở giữa, túi ở ngang hông hoặc vai, giày ở dưới cùng. Mắt người nhìn có xu hướng nối các điểm có màu hoặc chất liệu giống nhau thành một đường. Khi ba món cùng màu, đường nối đó chạy dọc cơ thể, tạo cảm giác liền mạch và cao hơn. Khi chúng khác hẳn nhau, mắt nhảy giữa ba điểm rời rạc.
Đó là lý do bộ phụ kiện đồng bộ trông chỉn chu: nó tạo trật tự thị giác. Nhưng trật tự quá mức cũng có cái giá của nó. Ba món cùng màu, cùng chất liệu, cùng độ bóng có thể trông như một bộ mua sẵn, thiếu dấu ấn cá nhân. Thời trang hiện đại vì thế ưa kiểu phối "có liên quan nhưng không giống hệt": túi và giày cùng họ màu nâu nhưng khác sắc độ, hoặc cùng màu nhưng khác bề mặt.
Ở Việt Nam, thắt lưng thường bị che khi mặc áo không sơ vin, áo khoác hoặc áo dài; khi đó việc phối chỉ còn giữa túi và giày. Ngược lại, nam giới đi làm mặc sơ mi sơ vin thì thắt lưng và giày lộ rõ, còn túi (cặp da) là món thứ ba được cầm tay, nên cặp, giày, thắt lưng nên được tính cùng nhau.
Ba mức phối túi, giày, thắt lưng
Có thể chia cách phối thành ba mức, mỗi mức hợp một kiểu dịp:
| Mức | Cách làm | Cảm giác | Hợp với |
|---|---|---|---|
| Đồng bộ hoàn toàn | Ba món cùng màu, cùng loại da, cùng độ bóng | Trang trọng, cổ điển, nghiêm | Phỏng vấn, họp quan trọng, lễ, đám cưới |
| Đồng bộ một phần | Hai món cùng màu; món thứ ba cùng họ màu hoặc cùng chất liệu | Chỉn chu mà không cứng | Công sở hằng ngày, gặp đối tác, tiệc ngày |
| Lệch có chủ ý | Ba món khác màu, nối với nhau bằng chất liệu, kim loại hoặc họ màu | Hiện đại, cá tính | Đi chơi, cuối tuần, môi trường sáng tạo |
| Lệch ngẫu nhiên | Ba món khác màu, khác chất liệu, khác tông kim loại | Rời rạc, thiếu sắp đặt | Nên tránh |
Phần lớn ngày thường rơi vào mức hai. Đó cũng là mức linh hoạt nhất: bạn chỉ cần một đôi giày và một chiếc túi cùng nhóm màu nền (cùng đen hoặc cùng nâu), thắt lưng có thể thay đổi theo bộ đồ.
Những cách nối túi với giày khi không cùng màu
Cùng chất liệu. Túi da lộn xám với giày da lộn nâu nhạt, túi da bóng đỏ rượu với giày da bóng đen. Bề mặt giống nhau đủ để mắt nối hai món lại dù màu khác.
Cùng họ màu, khác sắc độ. Túi nâu cognac với giày nâu sô cô la, túi xám than với giày xám nhạt. Cách này trông tự nhiên hơn đồng bộ hoàn toàn và dễ làm vì không cần tìm hai món trùng màu tuyệt đối.
Cùng màu kim loại. Túi khoá vàng với giày có khoá hoặc khoen vàng, thắt lưng khoá vàng. Ba điểm kim loại nhỏ cùng tông tạo một đường nối tinh tế, đặc biệt hữu ích khi ba món khác màu.
Giày trung tính, túi màu nhấn. Giày đen, trắng hoặc nude, túi màu đỏ, xanh, vàng. Giày trung tính không tranh với túi, túi trở thành điểm nhấn duy nhất. Đây là cách dễ nhất để dùng túi màu.
Túi trung tính, giày màu nhấn. Ngược lại với trên: giày đỏ, túi đen hoặc nâu. Khi đó nên lặp lại màu giày ở một chi tiết nhỏ gần túi (khăn buộc quai, son, khuyên tai) để màu nhấn không đứng một mình ở dưới cùng.
Thắt lưng và chiếc túi
Thắt lưng là món hay bị quên khi phối túi, trong khi nó nằm gần túi hơn cả giày, nhất là với túi đeo vai và túi đeo chéo chạm hông. Khi bạn sơ vin áo và thắt lưng lộ rõ, thắt lưng và túi cách nhau chỉ một gang tay, nên sự khác biệt giữa chúng rất dễ thấy. Nguyên tắc đơn giản: nếu túi và thắt lưng nằm sát nhau trong khung nhìn, chúng nên cùng màu hoặc cùng họ màu.
Khoá thắt lưng là điểm kim loại lớn nhất ở giữa cơ thể, nên màu của nó gần như quyết định tông kim loại của cả bộ. Túi khoá vàng với thắt lưng khoá bạc là kiểu lệch dễ thấy nhất. Nếu thắt lưng bạn hay dùng có khoá bạc, hãy ưu tiên túi phần cứng bạc hoặc đen khói cho những ngày sơ vin.
Túi đeo hông (belt bag) là trường hợp đặc biệt vì nó chính là một chiếc thắt lưng có túi. Khi đeo túi đeo hông ngang eo, đừng thắt thêm thắt lưng khác ngay bên dưới; chọn quần không cần thắt lưng hoặc thắt lưng cùng màu với dây túi để hai đường ngang không chồng lên nhau. Khi đeo túi đeo hông chéo ngực, nó trở lại vai trò của túi đeo chéo và phối như túi.
Độ trang trọng của giày quyết định chiếc túi
Ngoài màu, giày và túi còn phải khớp nhau về độ trang trọng. Có thể xếp giày theo một thang từ thoải mái tới trang trọng: dép, sandal xỏ ngón, giày thể thao vải, giày thể thao da, giày lười, giày búp bê, giày bít mũi gót vừa, giày cao gót da bóng, giày tây oxford. Túi cũng có thang tương tự: túi vải, túi cói, túi nylon, túi đeo chéo da mềm, túi đeo vai da, túi xách tay phom đứng, clutch da bóng.
Nguyên tắc là giày và túi nên nằm cách nhau không quá hai bậc trên hai thang đó. Giày thể thao da với túi đeo vai da: ổn. Giày thể thao vải với clutch da bóng: lệch quá xa, trừ khi bạn cố ý làm phong cách đối lập và giữ phần còn lại nhất quán. Giày cao gót da bóng với túi tote vải bố: túi kéo cả bộ đồ về phía đi chợ.
Thang này giải thích vì sao có những bộ đồ đúng màu mà vẫn thấy sai. Túi và giày cùng màu đen, nhưng một bên là dép xốp, một bên là túi xách tay phom cứng khoá vàng, thì sự trùng màu không cứu được khoảng cách về độ trang trọng. Khi phối, hãy kiểm tra độ trang trọng trước, màu sau.
Thắt lưng cũng có thang riêng: thắt lưng vải, dây dù thoải mái nhất; thắt lưng da bản to khoá lớn ở giữa; thắt lưng da mảnh khoá nhỏ trang trọng nhất. Thắt lưng da mảnh hợp với túi phom đứng và giày da; thắt lưng vải hợp với túi canvas và giày thể thao. Ba thang này kết hợp lại là một cách kiểm tra nhanh trước khi ra khỏi nhà.
Ví dụ giả định cho từng dịp
Các ví dụ dưới đây là gợi ý minh hoạ, có thể thay màu theo tủ đồ của bạn:
- Phỏng vấn xin việc (nữ): đầm suông xanh navy, túi đeo vai da đen phom đứng, giày bít mũi da đen cùng độ bóng, thắt lưng mảnh da đen khoá bạc nhỏ. Đồng bộ hoàn toàn, trang trọng.
- Công sở hằng ngày (nam): sơ mi xanh nhạt, quần kaki be, giày lười da nâu đậm, thắt lưng da nâu đậm khoá vàng mờ, cặp da nâu cognac sáng hơn một bậc. Đồng bộ một phần, cùng họ nâu.
- Cuối tuần (nữ): áo thun trắng, quần jeans, giày thể thao trắng, túi đeo chéo da đỏ rượu, không thắt lưng. Giày trung tính, túi màu nhấn.
- Tiệc tối (nữ): đầm đen, sandal quai mảnh da bóng đen, clutch da bóng bạc. Cùng độ bóng, giày nối với đầm, túi làm điểm sáng.
- Đi chơi phong cách đường phố (nam): áo thun đen, quần cargo xanh rêu, giày thể thao da lộn xám, túi đeo chéo nylon đen khoá đen khói, thắt lưng vải đen khoá đen khói. Lệch có chủ ý, nối bằng màu kim loại.
Điểm chung của cả năm ví dụ: luôn có một sợi dây nối giữa ba món, dù là màu, chất liệu, độ bóng hay kim loại. Khi bạn không tìm ra sợi dây nào, đó là lúc nên đổi một món.
Khi chỉ có ít đồ da: chọn thế nào để phối được nhiều nhất
Với người mới bắt đầu xây tủ phụ kiện, hoặc không muốn có quá nhiều đồ da, cách tiết kiệm nhất là chọn một màu nền cho cả ba món. Nếu tủ đồ nghiêng về đen, xám, navy, chọn túi đen, giày đen, thắt lưng đen khoá bạc. Nếu tủ đồ nghiêng về be, kem, nâu, chọn túi nâu, giày nâu, thắt lưng nâu khoá vàng. Ba món này phối được với nhau trong mọi trường hợp và đi được với phần lớn quần áo.
Bước thứ hai là thêm một đôi giày trung tính sáng (trắng hoặc be) và một chiếc túi nhóm màu còn lại. Đến đây bạn đã có đủ để làm cả ba mức phối trong bảng ở trên. Thắt lưng thứ hai chỉ cần khi bạn hay sơ vin và có nhiều quần áo thuộc cả hai nhóm màu.
Một chi tiết nhỏ khi mua: nếu có thể, mang theo chiếc túi hoặc đôi giày hiện có khi đi mua món còn lại, và so dưới ánh sáng tự nhiên. Hai món "đều nâu" có thể khác nhau rất nhiều khi đặt cạnh nhau: một ngả đỏ, một ngả vàng. Cùng họ màu thì đẹp, nhưng hai món gần giống mà không giống hẳn lại dễ trông như phối nhầm.
Câu hỏi thường gặp
Giày thể thao trắng có đi với túi da công sở được không?
Được và đang phổ biến ở môi trường làm việc thoải mái. Giày thể thao da trắng trơn hoạt động như một món trung tính, không tranh với túi. Nên chọn giày sạch, dáng gọn, ít chi tiết; còn túi da công sở nên có phom đứng để bộ đồ không trông quá xuề xoà.
Nam giới có bắt buộc giày và thắt lưng cùng màu không?
Với trang phục công sở trang trọng và vest, giày và thắt lưng cùng màu, cùng độ bóng vẫn là chuẩn mực được đa số chấp nhận. Với trang phục thường ngày, có thể nới lỏng: cùng họ màu là đủ. Cặp da có thể khác sắc độ, miễn cùng nhóm màu với giày.
Túi màu đỏ thì nên đi giày màu gì?
Giày trung tính là lựa chọn dễ nhất: đen, nude, be, trắng. Giày đỏ cùng màu túi hoàn toàn là kiểu đồng bộ rất mạnh, hợp dịp tiệc và cần phần còn lại của bộ đồ thật đơn giản. Giày đỏ khác sắc độ với túi đỏ thường trông như phối nhầm, nên tránh.
Sandal và dép có cần phối với túi không?
Có, theo cùng nguyên tắc nhưng nhẹ nhàng hơn. Sandal quai da nâu đi với túi cói, túi da nâu; sandal đen đi với túi đen hoặc túi màu nhấn. Dép nhựa, dép xốp màu rực thì nên đi với túi vải, túi đi biển thay vì túi da công sở.
Thắt lưng vải có phối được với túi da không?
Được trong trang phục thường ngày. Thắt lưng vải bố, thắt lưng dệt hợp với túi canvas, túi da mềm, túi đeo chéo đi chơi. Nối hai món bằng màu khoá kim loại hoặc cùng họ màu. Thắt lưng vải không hợp với túi da phom cứng trong bộ đồ trang trọng.
Có nên mua túi và ví cùng bộ không?
Ví nằm trong túi nên ít ảnh hưởng tới phối đồ bên ngoài. Mua cùng bộ tiện cho việc nhận ra đồ và trông gọn khi mở túi, nhưng không cần thiết. Nếu chọn ví riêng, màu sáng hoặc màu nổi giúp dễ tìm ví trong túi tối màu.