So nhanh hai cách phổ biến nhất: túi đeo chéo rút ngắn dây, nằm trước bụng thì luôn trong tầm tay, khó bị giật, nhưng làm nóng người và đè lên đùi khi lái lâu; túi bỏ cốp thì người nhẹ nhõm, nhưng cốp xe giữa trưa nóng hầm, chật, và lấy đồ phải xuống xe. Người đi xe máy mỗi ngày thường cần cả hai: một túi nhỏ đeo người cho đồ quý, và một chỗ trên xe cho phần còn lại.
Bài này đi qua từng vị trí để túi trên xe, kiểu túi hợp với người lái và người ngồi sau, chất liệu chịu được nắng bụi, và những thói quen nhỏ khi dừng đèn đỏ, gửi xe. Chuyện đi mưa chỉ nhắc vừa đủ; trọng tâm là những ngày nắng bình thường, chiếm phần lớn quãng đường một năm.
Bốn chỗ để túi khi đi xe máy và cái giá của từng chỗ
Không chỗ nào hoàn hảo. Biết rõ nhược điểm để chia đồ cho đúng:
| Vị trí | Hợp với | Ưu điểm | Nhược điểm |
|---|---|---|---|
| Đeo chéo trước bụng | Đồ quý: điện thoại, ví, giấy tờ xe | Luôn trong tầm mắt, khó bị giật, lấy đồ không cần xuống xe | Nóng bụng, vướng tay lái nếu túi to, dây kém có thể đứt khi bị kéo mạnh |
| Balo hai quai sau lưng | Laptop, tài liệu, đồ thay | Chia tải hai vai, tay rảnh, chứa nhiều | Ướt lưng áo, dễ bị mở khoá khi dừng xe, bị gió kéo nếu quá to |
| Cốp xe | Áo mưa, đồ không sợ nóng, túi phụ | Không vướng người, có khoá | Nóng giữa trưa, chật, lấy đồ phải xuống xe, bám mùi xăng |
| Móc giữa hoặc giỏ trước | Túi đồ chợ, đồ mua tạm | Tiện tay, không tốn chỗ | Dễ bị giật nhất, đung đưa va gối, cản trở chân khi chống xe |
Quy tắc dễ nhớ: đồ mất là phiền lớn thì đeo trên người, đồ hỏng vì nóng thì đừng để cốp, đồ để móc giữa thì coi như có thể mất. Chia theo ba câu này, túi nào đi đâu sẽ tự rõ.
Với những xe không có cốp hoặc cốp nhỏ, nhiều người dùng thêm thùng sau gắn baga. Thùng kín đỡ nắng mưa hơn cốp dưới yên, nhưng vẫn nóng khi đỗ ngoài trời, và thùng không khoá chắc thì không nên để đồ quý.
Chiếc túi đeo trên người khi lái: kích cỡ, dây và khoá
Túi đeo trên người khi lái nên nhỏ đến vừa, chiều ngang khoảng một gang tay rưỡi, đủ cho điện thoại, ví, chìa khoá, giấy tờ xe và một chiếc khẩu trang dự phòng. Túi to hơn đè lên đùi khi ngồi, đẩy tay lái và bị gió thổi lật lên khi chạy nhanh. Dáng phẳng ôm người tốt hơn dáng tròn phồng.
Dây đeo là bộ phận quan trọng nhất. Dây phải chỉnh được ngắn đủ để túi nằm sát ngực hoặc bụng, không tòn ten. Dây vải dệt dày hoặc dây da có lõi bền hơn dây xích mảnh và dây da mỏng một lớp. Khoen nối dây với thân túi nên là kim loại đúc liền, không phải loại khoen uốn có khe hở, vì chỗ này hỏng là túi rơi giữa đường.
Khoá nên mở được bằng một tay nhưng không tự bung khi va chạm. Khoá kéo có nắp che bên ngoài giữ được bụi và mưa nhẹ; nắp gập nam châm thì tiện nhưng nên có thêm khoá kéo bên trong cho ngăn giữ giấy tờ. Túi đeo hông, túi đeo ngực dáng thể thao cũng là lựa chọn tốt cho người lái, nhất là nam giới không quen túi xách.
Người mặc áo khoác chống nắng dày có thể đeo túi bên trong hoặc bên ngoài áo. Đeo bên trong kín đáo hơn nhưng khó lấy đồ và nóng hơn; đeo bên ngoài tiện hơn nhưng nên quay khoá kéo vào phía người.
Cốp xe: chỗ để đồ tiện nhưng nóng hơn bạn nghĩ
Cốp xe máy nằm ngay trên khối động cơ và dưới yên xe phơi nắng. Sau một buổi đỗ ngoài trời hoặc chạy đường dài, cốp nóng rõ rệt khi đặt tay vào, đủ để làm chảy son, kem chống nắng, sô cô la, làm cong vỏ nhựa đồ dùng, và gây hại cho pin sạc dự phòng hay điện thoại cũ. Túi da để cốp lâu ngày dễ khô, nứt bề mặt và bám mùi xăng dầu, mùi cao su.
Nếu buộc phải để túi trong cốp, chọn loại túi vải hoặc túi nylon không sợ nhiệt, bọc thêm một túi vải mỏng để giảm cọ xát với thành cốp nhựa nhám. Không để giấy tờ quan trọng bằng nhựa ép lâu trong cốp; không để mỹ phẩm, thuốc men và thiết bị có pin trong cốp khi đỗ ngoài nắng.
Mở cốp vài phút sau khi đỗ xe để thoáng hơi nếu có thể, nhất là sau khi đổ xăng. Định kỳ lau sạch cốp, kiểm tra gioăng cao su viền nắp; cốp đọng nước mưa hay đồ ăn rơi vãi là nguồn mùi và mốc chuyển sang túi rất nhanh trong mùa nồm.
Móc giữa và giỏ trước: tiện nhất mà cũng rủi ro nhất
Treo túi ở móc giữa xe là thói quen của rất nhiều người vì nhanh, không phải mở cốp, không phải đeo. Nhưng túi treo móc lủng lẳng ngay tầm với của người đi xe bên cạnh, nhất là khi dừng đèn đỏ hoặc đi chậm trong đường đông. Túi xách có quai cầm mở miệng rộng, treo móc với khoá kéo hướng ra ngoài, là hình ảnh mà người bán túi lâu năm nào cũng từng nghe khách kể lại sau khi mất đồ.
Ngoài chuyện giật, túi treo móc còn đung đưa va vào đầu gối, quai túi cọ liên tục vào móc kim loại nên sờn rất nhanh ở một điểm. Túi nặng treo móc làm lệch trọng tâm khi rẽ và dễ vướng chân khi chống xe. Giỏ trước của xe số, xe tay ga đời cũ cũng tương tự: tiện cho bó rau, túi đồ chợ, nhưng không nên đặt túi xách có ví và điện thoại.
Nếu vẫn cần dùng móc, chỉ treo túi đồ ít giá trị, buộc quai thành vòng ngắn, khoá kéo quay vào trong, và chọn túi không có miệng mở. Một túi vải gập gọn, chuyên để treo móc khi đi chợ, tách khỏi túi đồ quý đeo người, là cách nhiều người đi xe lâu năm vẫn làm.
Chất liệu nào chịu được nắng, bụi và mồ hôi
Túi đi xe máy chịu ba thứ cùng lúc: nắng chiếu trực tiếp, bụi đường bám vào kẽ, mồ hôi từ người thấm vào mặt sau túi. Da trơn màu sáng như kem, be, trắng ngà ngả màu không đều sau vài tháng, mặt trước sậm hơn mặt sau. Da màu nâu trầm, đen hoặc da có vân hạt giấu bụi và vết ố tốt hơn. Vải canvas phủ sáp hoặc nylon dệt dày chịu nắng và lau bụi dễ.
Giả da PU mỏng là chất liệu nên cân nhắc kỹ cho người đi xe máy mỗi ngày. Nhiệt độ cao lặp lại và mồ hôi làm lớp PU nhanh nứt, bong, nhất là ở chỗ dây cọ vào thân túi và mép túi. Nếu chọn giả da, chọn loại dày, mặt sau có lớp vải dệt chắc, và chấp nhận đây là túi dùng có hạn.
Phần cứng kim loại để dưới nắng lâu nóng đến mức chạm vào thấy rát; khoá mạ màu vàng kém chất lượng bong mạ nhanh khi tiếp xúc mồ hôi tay. Khi thử túi, để ý mặt sau, chỗ áp vào người: có miếng da trơn hoặc vải lưới thoáng thì đỡ hầm và ít thấm mồ hôi vào thân túi hơn.
Người ngồi sau, dừng đèn đỏ và gửi xe: thói quen nhỏ giữ túi
Người ngồi sau. Đeo túi chéo, đẩy ra phía trước bụng, kẹp giữa mình và lưng người lái. Không cầm túi tay một bên hoặc để túi trên đùi phía ngoài; đó là vị trí dễ bị với lấy nhất khi xe đi chậm.
Dừng đèn đỏ. Đặt một tay lên túi đeo người, mắt để ý xe áp sát hai bên. Không lấy điện thoại ra xem bản đồ hay trả lời tin nhắn khi dừng ở ngã tư đông.
Gửi xe. Không để túi có đồ quý lại trong cốp ở bãi gửi xe lâu, kể cả bãi có người trông. Khi lấy vé xe, kéo khoá túi xong mới rời quầy.
Dắt xe, quay đầu. Lúc dắt xe hai tay bận, túi đeo một vai dễ trượt xuống khuỷu tay và vướng. Rút ngắn dây trước khi xuống xe.
Sau mỗi chuyến dài. Phủi bụi túi bằng khăn khô, nhất là kẽ khoá kéo và chân quai. Bụi đường mịn chui vào răng khoá làm khoá kéo nặng dần và tách răng.
Khi xe máy là phương tiện làm việc: đi thị trường, giao hàng nhỏ, đi công trình
Người dùng xe máy để làm việc, chứ không chỉ để đi làm, có nhu cầu khác hẳn. Nhân viên kinh doanh đi thị trường mang catalô, mẫu hàng, máy tính bảng, sổ đơn; người giao hàng nhỏ mang tiền thu hộ và điện thoại phải nhìn liên tục; kỹ thuật viên đi công trình mang dụng cụ nhỏ và thiết bị đo. Họ lên xuống xe hàng chục lần một ngày, nên mỗi giây lấy đồ đều được nhân lên.
Với nhóm này, cấu trúc hợp lý thường là một túi đeo hông hoặc túi đeo ngực cho tiền, điện thoại, giấy tờ, cộng một balo hoặc thùng sau xe cho hàng mẫu và dụng cụ. Túi đeo người nên có ngăn tiền tách khỏi ngăn điện thoại, để thối tiền không phải lộ hết đồ trong túi. Chất liệu nên là vải dệt dày hoặc nylon có lớp tráng, chịu được việc đặt xuống vỉa hè, lau nhanh khi bám bụi.
Balo cho người đi thị trường cần mở được từ mặt sau hoặc mặt bên, để lấy mẫu hàng mà không phải tháo balo đặt xuống đất. Quai vai có khoá gài nhanh giúp tháo ra đặt lên yên xe trong vài giây. Ai đi xe nhiều giờ nên kiểm tra quai mỗi tháng: quai vai và chân quai là chỗ sờn đầu tiên khi túi lên xuống vai cả trăm lần mỗi tuần.
Mưa bất chợt và những ngày nắng gắt
Đi xe máy ở khí hậu nóng ẩm, cơn mưa chiều có thể đến bất cứ lúc nào. Không cần túi chống nước hoàn toàn cho mọi ngày; một áo trùm túi hoặc một túi nylon gấp nhỏ để sẵn trong cốp là đủ để kịp bọc túi đeo người khi tạt vào lề mặc áo mưa. Áo mưa cánh dơi trùm qua cả túi đeo chéo cũng giữ túi khô tương đối.
Ngày nắng gắt, túi đeo trước bụng nằm dưới ánh nắng chiếu thẳng gần như suốt chuyến. Túi màu sáng hấp nhiệt ít hơn túi đen; một chiếc khăn mỏng phủ qua túi khi chạy đường dài giữa trưa vừa che nắng cho túi vừa giữ túi kín đáo hơn.
Về tới nhà, đừng ném túi ngay vào tủ khi túi còn ẩm mồ hôi hoặc hơi nước mưa. Mở nắp, rút đồ ra, để túi ở chỗ thoáng gió khoảng một giờ. Túi đi xe máy mỗi ngày nhận nhiều ẩm hơn túi đi ô tô hay đi bộ trong văn phòng, nên cần được để thở nhiều hơn.
Câu hỏi thường gặp
Đi xe máy nên đeo túi chéo ra trước hay ra sau?
Ra trước, nằm trên bụng hoặc ngực. Túi đeo ra sau lưng vừa khó trông chừng vừa dễ bị mở khoá khi dừng xe, lại có thể vướng vào người ngồi sau.
Có nên để laptop trong cốp xe máy không?
Không nên, nhất là khi đỗ ngoài nắng. Cốp nóng và rung lắc không tốt cho máy và pin. Laptop nên nằm trong balo có ngăn đệm đeo hai vai.
Túi da có hợp để đi xe máy hằng ngày không?
Được, nếu chọn da màu trầm, bề mặt có vân hạt, và chăm sóc đều: lau bụi, để khô thoáng sau khi đi nắng mưa. Da màu sáng trơn sẽ ngả màu không đều khá nhanh.
Làm gì để giảm nguy cơ bị giật túi khi đi xe máy?
Đeo túi chéo trước người, dây rút ngắn, khoá kéo quay vào trong; không treo túi có đồ quý ở móc giữa; không dùng điện thoại khi dừng ở chỗ đông. Mang ít đồ quý cũng là cách giảm thiệt hại nếu chẳng may xảy ra.
Mùi xăng bám vào túi để cốp lâu ngày có hết không?
Thường giảm dần khi để túi ở chỗ thoáng vài ngày và không để cốp nữa. Vải giặt được thì giặt; túi da thì phơi gió nơi râm, không phơi nắng gắt và không xịt nước hoa lên da.
Người ngồi sau nên cầm túi xách tay thế nào cho an toàn?
Tốt nhất là chuyển sang đeo chéo nếu túi có dây. Nếu chỉ có quai cầm, đặt túi vào lòng, giữa người ngồi sau và lưng người lái, hai tay ôm hờ, tránh để túi ở phía ngoài đường.